Năm 2012, các quỹ ngoại có khả năng thoái vốn khoảng 25.000 tỷ đồng

Một số quỹ đã bắt đầu bán ra danh mục từ đầu năm nay. Ba tuần tại Mỹ, TGĐ một CTCK cho biết ông không nhận được một sự hứa hẹn nào đầu tư vào Việt Nam năm tới.

“Nợ xấu trên tổng dư nợ của ngân hàng đã tăng từ 2,5% cuối năm 2010 lên 3,5% vào tháng 9-2011. Nợ xấu sẽ tiếp tục tăng và sẽ đạt đỉnh vào giữa năm 2012. Chúng tôi kỳ vọng nợ xấu không làm tan vỡ hệ thống ngân hàng, mà ngược lại sẽ giúp đẩy nhanh quá trình củng cố và cải cách các tổ chức tín dụng. Kỳ vọng này dựa trên cơ sở phần lớn nợ của ngân hàng Việt Nam đều có tài sản thế chấp và tài sản ngầm tương đương hơn 70% GDP” - đó là một trong những nhận định của Dragon Capital trong bản tin Vietnam October Update dành cho nhà đầu tư nước ngoài.

Dragon Capital đã không thể ngờ rằng ngay sau bản tin tháng 10-2011, từ đầu tháng 11 thị trường bất động sản bắt đầu “rùng mình” với hàng loạt dự án căn hộ, biệt thự giảm giá mạnh trong một nỗ lực tìm đầu ra nhằm thu hồi vốn trả nợ ngân hàng của các chủ dự án đầu tư.

Ngay lập tức, giá cổ phiếu bất động sản niêm yết lao dốc không phanh. Các cổ phiếu chiếm tỷ trọng lớn trong danh mục đầu tư của Vietnam Property Fund; Vietnam Enterprise Investments Limited (Veil); Vietnam Growth Fund do Dragon Capital quản lý như HAG, SJS, SCR, BCI, DIG… bị bán tháo.

Sau bất động sản, đến lượt cổ phiếu ngân hàng. Bất chấp hiệu quả kinh doanh và sự tăng trưởng lợi nhuận tương đối tốt so với năm ngoái, cổ phiếu STG, VCB, STB luôn đối mặt với nguồn cung bán ra mạnh nhiều phiên. Nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt các quỹ ETFs, là người bán ròng bền bỉ, nhẫn nại hai loại cổ phiếu nói trên.

Vì sao họ bán?

Những năm trước, có nhiều thời điểm nhà đầu tư nước ngoài cũng bán ròng cổ phiếu, nhưng khi đó có thể nhận ra chiến lược “bán rẻ để mua lại rẻ hơn”. Vì vậy, khi thị trường phục hồi, lực cầu của khối ngoại đã tạo điều kiện cho VN-Index có những bước nhảy về phía 600 điểm.

Nay thì không, họ bán và bán luôn, hầu như không có dấu hiệu nào chứng tỏ họ sẽ trở lại. Trong các báo cáo dành cho nhà đầu tư ở bên ngoài Việt Nam, một số tổ chức tài chính nhận định chứng khoán Việt Nam chưa đến đáy.

Hai điểm nhấn được họ liệt kê để chứng tỏ đáy chưa thể gần là sự ổn định của giá trị đồng nội tệ sẽ còn chịu nhiều thử thách và lạm phát trong năm tới chưa thể rơi về mức một con số.

Bên cạnh đó, phần lớn các quỹ ngoại đang chịu sức ép đóng quỹ vào năm sau. Có rất ít khả năng các nhà đầu tư gia hạn cho các quỹ hoạt động. Thống kê chưa đầy đủ chỉ ra số tiền mà các quỹ ngoại phải thoái vốn năm 2012 lên tới 25.000 tỉ đồng. Đây là dựa vào giá trị tài sản ròng NAV mà các quỹ đang nắm giữ, chứ không dựa trên số vốn đầu tư ban đầu. Phần lớn các quỹ đều giải ngân vào hai năm 2006-2007.

So với mặt bằng giá cổ phiếu hiện tại, NAV của họ chỉ còn bằng một nửa, thậm chí một phần ba giá trị đầu tư ban đầu. Chẳng hạn một trong những quỹ lớn hiện nay là DWS Vietnam Fund có NAV 198 triệu đô la Mỹ vào ngày 30-11-2011 so với vốn đầu tư ban đầu 500 triệu đô la Mỹ cách đây năm năm (nguồn: Edmond de Rothschils Securities Limited).

Để có thể thoái hết số vốn trên, cần có sự chuẩn bị. Một số quỹ đã bắt đầu bán ra danh mục từ đầu năm nay. Trong 12 tháng qua, VN-Index giảm 18,6% - mức giảm không lớn nhờ sự neo giá hoặc tăng giá của những cổ phiếu có vốn hóa lớn như MSN, BVH, VIC, VPL, nhưng nhiều cổ phiếu blue-chips đã mất giá 50-70%. Hnx cùng thời gian giảm 44,2%.

Điều đáng nói là thanh khoản cả hai sàn chỉ còn bằng một phần tư so với cùng kỳ năm ngoái. Có ngày giá trị khớp lệnh của sàn TPHCM chừng 10-15 triệu đô la Mỹ. Thanh khoản như thế sẽ khiến quá trình thoái vốn của khối ngoại kéo dài lê thê và mệt mỏi.

Trong khi đó dòng vốn gián tiếp nước ngoài chảy vào chứng khoán Việt Nam gần như dừng hẳn. Không kể lượng vốn đầu tư có chủ định lâu dài vào một số trường hợp đặc biệt như mua cổ phần của Masan Comsumer, Vinamilk (khi 3% room nước ngoài còn lại được lấp đầy), hay các đợt phát hành trái phiếu quốc tế của HAG, các quỹ không huy động thêm được đồng vốn nào trong hai năm qua.

Mới đây VinaCapital hoặc Dragon Capital công bố khả năng có thể gọi thêm khoảng 100-150 triệu đô la Mỹ cho quỹ tư nhân (private equity), nhưng có hai điểm cần chú ý. Thứ nhất, đó mới chỉ là khả năng giả định. Từ nay đến khi các quỹ có tiền trong tay là khoảng thời gian 6-12 tháng.

Thứ hai các quỹ này nhiều khả năng giải ngân vào thị trường cận biên đang lên là Lào, Campuchia, nơi sàn chứng khoán vừa mở hoặc sắp mở với những quy định rất thông thoáng cho giới đầu tư ngoại.

Tái cơ cấu và dấu hỏi thời gian

Trong ba tuần ở Mỹ, tiếp xúc với hàng loạt quỹ đầu tư tại đây, tổng giám đốc một công ty chứng khoán cho biết ông không nhận được một sự hứa hẹn nào đầu tư vào Việt Nam năm tới. Ông buồn rầu nói: “Có quỹ họ nói thẳng có thể câu chuyện tăng trưởng của Việt Nam đang kết thúc nếu cách điều hành nền kinh tế chậm thay đổi”.

Thực ra giới đầu tư ngoại hiểu rất rõ xu hướng tái cơ cấu nền kinh tế Việt Nam và họ cũng biết rằng tái cơ cấu mới chỉ bắt đầu, còn con đường dài phía trước phải đi. Lạm phát rồi sẽ giảm (về một con số), tiền tệ sẽ được nới lỏng, tỷ giá sẽ ổn định, song câu hỏi là bao giờ? Hai, ba năm nữa hay lâu hơn? Trong thời gian chờ đợi, chứng khoán hẳn không có cơ hội để đi lên ngay lập tức. Vậy thì có nên rót vốn vào VN-Index bây giờ hay chờ đến khi chứng khoán phục hồi?

Rất có thể chờ đợi là lựa chọn khả thi thời điểm này!

Thay bằng giải ngân, tiền ngoại đang được rút ra khỏi chứng khoán niêm yết. Nhưng tiền ngoại cũng tỏ ra khôn khéo khi chọn đường chảy vào những doanh nghiệp ăn nên làm ra, có nền tảng quản trị lành mạnh.

Tập đoàn Masan vẫn có thể phát hành thêm 100-200 triệu đô la Mỹ cổ phiếu cho nước ngoài (và chuẩn bị phát hành vào đầu năm 2012). Tập đoàn tài chính số một Nhật Bản Mizohu đổ 500 triệu đô la Mỹ mua cổ phần Vietcombank. Một tập đoàn nổi tiếng của Pháp vừa đặt vấn đề mua cổ phần của Công ty Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận PNJ, nhưng Chủ tịch Hội đồng quản trị Cao Thị Ngọc Dung cho biết PNJ không thiếu vốn và không muốn “đốt cháy” giai đoạn, phát triển quá nhanh. Khả năng vẫn bỏ ngỏ cho đến khi PNJ đưa nhà máy mới đầu tư vào hoạt động.

Hoàng Anh Gia Lai đang tính đến khả năng phát hành cổ phiếu công ty cao su (công ty con của HAG) cho nước ngoài. HAG, theo lời Tổng giám đốc Đoàn Nguyên Đức, sẽ rút khỏi lĩnh vực bất động sản sau ba năm nữa.

Cổ phiếu ở Việt Nam đang rất rẻ so với chính bản thân nó cách đây 4-5 năm và so với giá trị những doanh nghiệp kinh doanh có lãi. Tuy nhiên giá không phải là tất cả. Quan trọng là đồng tiền đầu tư phải mang lại lợi nhuận, mà thị trường chứng khoán lúc này giống như “cái thùng không đáy”, giá vẫn đang rớt. Vốn gián tiếp nước ngoài, do đó, khó mà neo đậu.

Source: http://cafef.vn/2011120910245297CA31/nam-2012-cac-quy-ngoai-co-kha-nang-thoai-von-khoang-25000-ty-dong.chn

Góc khuất tín dụng bất động sản

(TBKTSG) - Công ty cổ phần Địa ốc Dầu khí (PVL-HNX) đã chọn con đường bán lỗ 85 căn hộ của dự án Petro Vietnam Landmark để có tiền trả nợ ngân hàng. Trước đây PVL đầu tư vào dự án này với giá 21,36 triệu đồng/mét vuông, nay giá mà công ty chào bán thấp nhất chỉ còn 15,5 triệu đồng, chấp nhận lỗ gần 70 tỉ đồng.

Ngoài ra, Công ty Xây dựng và Phát triển nhà Hoàng Anh (HAGL Land) cũng vừa hạ giá bán 500 căn hộ của dự án An Tiến ở Phước Kiểng, Nhà Bè, TPHCM từ 18 triệu đồng xuống 14,5 triệu đồng/mét vuông. Hiện tượng cắt lỗ bất động sản sẽ còn lan rộng, nhưng ngay cả khi các doanh nghiệp cắn răng chịu lỗ, giải pháp này vẫn không khả thi vì thanh khoản thị trường thấp. Do vậy, giá nhà đất phải tiếp tục hạ xuống, đặc biệt khi áp lực trả nợ cuối năm đang đến gần.

Cầm hơi với lãi suất

Khoản vay 100 tỉ đồng của PVL tại Ngân hàng Liên Việt đáo hạn vào tháng 11-2011. Nếu trả được nợ, và sau đấy được ngân hàng cho vay lại, lãi suất mà PVL được chào là 25%/năm. Trong trường hợp không trả được nợ, lãi suất phạt tương ứng 150% lãi suất hợp đồng đã ký.

Lãi suất cho vay bất động sản không nằm trong diện 17-19%/năm như định hướng của Nhà nước. Hiện tại nó dao động xung quanh 22-27%/năm tùy người vay và dự án. “Ngay cả khi lãi suất dành cho bất động sản giảm về 18%/năm, các doanh nghiệp mới chỉ cầm hơi” - ông Đoàn Nguyên Đức, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Hoàng Anh Gia Lai (HAG), nhận xét. Ông cho biết giá bất động sản chưa đến đáy, vì giá tuy đã giảm, nhưng vẫn không tìm được người mua. Đến cuối năm nay và đầu năm sau tốc độ hạ giá sẽ mạnh hơn. Ba năm trước, HAG là công ty đầu tiên giảm giá bán căn hộ cao cấp xuống 1.200 đô la Mỹ, sau đó là 1.000 đô la Mỹ/mét vuông. Nay HAG sẵn sàng đưa giá bán xuống mức 800-700 đô la Mỹ/mét vuông, thậm chí thấp hơn nếu tìm được người mua.

Không chỉ các chủ đầu tư dự án nhìn vào lãi suất ngân hàng mà người mua nhà, đất cũng ngóng lãi suất. Với lãi suất hỗ trợ mua nhà 22-24%/năm, không có nhiều người đủ “dũng cảm” vay tiền. Khảo sát của một ngân hàng với các khách hàng cá nhân cho thấy người vay chỉ mạo hiểm vay mua nhà nếu lãi suất ở mức 15%/năm, mà mức này phải chờ vài năm nữa!

“Phá băng” bất động sản và hệ lụy

Ông Đức thẳng thắn: “Thời gian qua chúng tôi huy động được vốn nước ngoài là nhờ cao su và thủy điện. Nếu giới thiệu HAG như một doanh nghiệp chỉ kinh doanh bất động sản, nhiều nhà đầu tư sẽ bỏ đi”.

Sự đóng băng kéo dài của thị trường bất động sản song hành với mặt bằng lãi suất cao. Tuy nhiên, điều dễ nhận ra là sự đóng băng ấy chưa đưa đến một sự đổ vỡ hoặc thay đổi đáng kể nào mà cả người bán - người mua cần ghi nhận. Một bộ phận doanh nghiệp bất động sản báo lỗ trong chín tháng đầu năm, số khác lợi nhuận giảm mạnh, song số công ty khai tử vẫn chỉ đếm trên đầu ngón tay, nghĩa là khủng hoảng chưa xảy ra khi mà sự cầm cự vẫn đang có chỗ đứng.

Sự cầm cự không xuất phát riêng từ doanh nghiệp, nó đang phụ thuộc chủ yếu vào các tổ chức tín dụng. Nhiều khách hàng đến hạn trả nợ cuối năm, không thể tìm ra nguồn trả, đành phó mặc cho ngân hàng xử lý. Cách thông thường là ngân hàng siết dự án, đấu giá, phát mãi, thu hồi nợ. Phát mãi tài sản thế chấp là bất động sản vô cùng khó khăn. Một số doanh nghiệp và ngân hàng đành phải tính bài chuyển nợ từ ngân hàng này qua ngân hàng khác. Kiểu ngân hàng A giải chấp để khách hàng mang tài sản qua thế chấp tại ngân hàng B, vay tiền về trả ngân hàng A. Như thế, nợ chuyển từ ngân hàng A sang ngân hàng B hoặc ngược lại. Cách thức nguy hiểm này có thể gây ra hệ lụy đổ vỡ dây chuyền mà giới kinh doanh tiền tệ rõ hơn ai hết.

Độ xác thực của những con số

Theo quy định đến ngày 31-12-2011 dư nợ cho vay phi sản xuất của các ngân hàng phải ở mức 16% tổng dư nợ.
Mới đây chi nhánh NHNN TPHCM công bố cho vay phi sản xuất của các tổ chức tín dụng trên địa bàn đã giảm 16,65%. Ngày 7-9-2011 NHNN cho biết trong tám tháng đầu năm cho vay phi sản xuất toàn hệ thống giảm 16,95%, trong đó cho vay chứng khoán giảm 43%, bất động sản giảm 10%, tiêu dùng giảm 23%.

Thoạt nhìn, mức giảm của các chỉ số cho thấy doanh nghiệp đã trả nợ và không được vay thêm, còn ngân hàng đã đòi được nợ ở những lĩnh vực bị hạn chế phát triển tín dụng. Điều này không sai, nhưng liệu nó có phản ánh đúng thực tế lại là chuyện khác.

Báo cáo tài chính của các ngân hàng chỉ ra mức trích lập dự phòng rủi ro từ đầu năm đến nay tăng vọt, có ngân hàng tăng gấp hai lần so với cùng kỳ. Nguyên nhân chính là do nợ xấu, nợ dưới chuẩn tăng nhanh. Các khoản nợ này hầu hết rơi vào lĩnh vực chứng khoán, bất động sản. Một ngân hàng cổ phần trong tốp 5, lẽ ra lợi nhuận trước thuế chín tháng hơn 2.000 tỉ đồng, nhưng báo cáo hợp nhất rốt cuộc còn hơn 1.000 tỉ đồng vì phải trích lập dự phòng cho vay chứng khoán.

Cho đến nay chưa có một cuộc thanh tra, kiểm tra chính thức nào về sự hợp lý trong trích lập dự phòng rủi ro của ngân hàng. Liên quan đến bất động sản, nhiều khoản vay được ẩn dưới dạng trái phiếu doanh nghiệp. Từ ngày 20-10-2011 trái phiếu doanh nghiệp phải được tính vào dư nợ tín dụng và có lý do để tin rằng với việc tính toán mới này, dư nợ cho vay bất động sản hẳn sẽ phải tăng trong quí 4.

Source: http://www.thesaigontimes.vn/Home/taichinh/nganhang/64847/Goc-khuat-tin-dung-bat-dong-san.html