Thursday, December 8, 2011

Chinese Firms Fill Lending Gap

BEIJING—Cash-rich Chinese companies ranging from electronics manufacturers to shipbuilders are making big bets on a potentially lucrative business: lending money to other, less-flush companies.

But that emerging profit center is becoming a hindrance for some of the lenders, as scrutiny increases on an expanding but murky corner of China's shadow banking system.

Yangzijiang Shipbuilding (Holdings) Ltd., a Singapore-traded Chinese shipbuilder, earned a third of its total income through the third quarter from investment products and lending to small businesses, a category that was up 65% from a year earlier.
[CFINANCE]

[CFINANCE]

But the company has been defending its loan business in recent weeks in light of a number of bankruptcies of small manufacturers who failed to repay private loans. Yangzijiang did not make the loans but was forced to release a statement in October saying it "does not foresee potential negative impact on its financial performance." It declined to comment further. Its shares are down 53% this year compared with a 14% drop in Singapore's main benchmark.

"Entrusted" loans, as this type of company-to-company debt is called, increased by 562.5 billion yuan ($87.9 billion) from a year earlier, to 1.07 trillion yuan in the first three quarters, according to the most recent data from the People's Bank of China.

The jump came even as China's total social financing, a broad measure of credit, shrank 1.26 trillion yuan, to 9.8 trillion yuan, over the same period largely due to a drop in bank loans amid Beijing's tightened monetary policy.

In an analysis for The Wall Street Journal, ChinaScope Financial, a Hong Kong-based research firm partly owned by Moody's Corp., found that from July to November, 38 listed Chinese companies disclosed 52 new issues of entrusted loans, totaling 6.2 billion yuan. Interest rates on these loans reached as high as 24.5%.

The concern among some analysts is what happens if the economy falters and borrowers are unable to repay. The loans "may invoke higher-than-expected default risk, as the strength of the borrowers tends to be relatively low," according to David Cui, China strategist at Bank of America Corp.'s Merrill Lynch unit.

Market watchers worry that loans made to property companies in particular could have a broader impact on the economy, as many are thinly collateralized with land and could default as the property market cools.

Sunny Loan Top, an electronics manufacturer in east China's Zhejiang province, disclosed in July that it had extended for six months three loans it made to contractors and developers that came due in March, totaling 110 million yuan ($17.3 million). The company didn't respond to requests for comment.

Its shares this year are down 26% year to date, compared with a 16% drop in Shanghai's main stock index.

Lending outside formal bank channels—called shadow finance or shadow banking in China—has led to concerns about a potential increase in bad debt in China's financial system as its economic growth slows. Estimates vary because the lending is largely unregulated, ranging from 12 trillion yuan ($1.9 trillion) to 20 trillion yuan ($3.2 trillion), or between 30% and 50% of China's gross domestic product. Shadow finance includes entrusted loans and other types of loans such as those extended in the black market by loan sharks.

While large companies continue to obtain bank loans, small manufacturers who account for a big part of the economy have to turn to alternative sources for financing.

Meantime, corporations flush with cash have been eager to find uses for their money other than have it sitting in banks. The one-year benchmark deposit rate is 3.5%, while the rate of inflation is 5.5%.

In its analysis for the Journal, ChinaScope found that the companies that have extended entrusted loans have underperformed broader Chinese markets in Shanghai and Shenzhen, though it isn't clear whether entrusted loans are the reason in each case. Still, investors have become skeptical of them.

"The entrusted loans from public companies show that these companies have a large amount of cash in their hands but might use the money in detriment of shareholders' interest," said Zhu Chaoping, ChinaScope's head of research.

Yangzijiang Shipbuilding is based in southern China's Jiangsu province. Previously state-owned, it was restructured as a private company in the late 1990s. Its chairman, Ren Yuanlin, is considered one of China's richest men and has won accolades from analysts and investors for having led the company through the global financial crisis with a solid performance and strong balance sheet.

However, Yangzijiang, which makes a range of commercial vessels, also has seen its stock drop in recent months partly because of the company's exposure to informal lending.

As of September, such financial assets totaled 10.4 billion yuan, or about 33% of the company's total assets, it said, more than double the level at the end of 2009.

Yangzijiang also owns a small-loan company and has a 31.5% equity stake in another. These "microfinance" lenders often charge interest rates up to four times the benchmark rate. In a presentation accompanying its earnings announcement, the company said its investments in these two lenders, totaling 394.5 million yuan, were "purely opportunistic" and could make "potential huge profits."

Source: http://online.wsj.com/article/SB10001424052970203413304577084273003740712.html?mod=WSJAsia_hpp_LEFTTopStories

Wednesday, December 7, 2011

China’s economy: Poor by definition

SINCE 1978 China has liberated more people from poverty than any other country in history, partly because China before 1978 consigned more people to poverty than anywhere else in history. But this week China added over 100m to the ranks of the poor. This was not the result of some economic calamity, but of the government’s welcome decision to relax its definition of rural poverty. About 128m Chinese countryfolk earning less than 2,300 yuan ($361) a year will now be deemed poor, compared with the 26.9m who fell beneath the previous poverty line of 1,196 yuan.

China has a tradition of defining destitution abstemiously, perhaps in an effort to keep the poverty count low and the relief bill down. But this week’s decision raises China’s poverty line close to or even above the World Bank’s global standard of $1.25 per day. That standard is widely misunderstood. It is calculated not at market exchange rates, but at purchasing-power parity rates, which take account of the lower prices prevailing in poor countries. China’s new, higher line qualifies 100m more people for a variety of benefits. That is good news for China’s poor, and also good news for China’s slowing economy. An official measure of manufacturing activity, based on surveys of purchasing managers, dropped to 49 on December 1st, its lowest reading since January 2009 (see chart). Managers feel business worsened or stagnated in November, compared with the month before.

Europe’s woes must account for much of this disappointment. The rest of the blame probably lies with the government’s efforts to fight inflation by tightening the supply of money and credit. For the past couple of months it has been “fine-tuning” this policy, easing up on some things, but not on others. On November 30th it opted for something more dramatic, cutting the amounts that banks must keep in reserve at the central bank by 0.5 percentage points.

That should ease the credit crunch that hurt many businesses over the summer. The fear, however, is that freeing the banks could lead to a lending spree like the one that rescued China from the previous crisis. That lending saddled many local governments with debts they are struggling to repay. These loans will be rolled over once, according to reports. But if local governments still need a bail-out after that, they will have to cede some of their budgetary freedoms to Beijing. That is how fiscal federalism works—as Europe is about to discover.

If China’s slowdown remains modest, the government may get away with modest monetary measures: loosening the reins on the banks, without letting go. But if the economy deteriorates sharply, the government may lean more heavily on fiscal remedies. The central government is flush with cash, taking in 28% more in revenue this year than over the same period last year. And excessive lending to the banks’ traditional borrowers (state-owned enterprises and local governments) will help the economy less than extra spending on neglected constituencies, such as the 128m rural poor. If China is worried about the economic winter ahead, it should fatten up its skeletal welfare programmes, not its bloated banking system.

Source: http://www.economist.com/node/21541080

American banks: Contagion? What contagion?

THE financial crisis of 2008 mowed down banks in America and Europe with equal abandon. Not so this year’s upheaval. European banks, struggling to fund themselves, are tightening credit. American banks are eager to lend, albeit not to Europe. Their loan growth this quarter will the fastest since mid-2008, reckons Nomura, a bank.

This is partly because America’s banks are reasonably healthy. They have significantly bolstered capital since 2008 and now boast core capital of 9% of assets, well above regulatory requirements. While many European banks held dangerous quantities of American mortgages in 2008, American banks today have relatively little exposure to Europe’s troubled sovereigns. For the five biggest, total exposure to Greece, Ireland, Italy, Portugal and Spain (net of hedges) ranges from $16 billion at Citigroup, or 14% of core capital, to $2.5 billion at Goldman Sachs, or less than 5%, according to Peter Nerby of Moody’s, a credit-rating agency. (But if France gets into trouble, that would be a far bigger problem.)

Yet the least appreciated virtue of America’s banking system is that it is drowning in dollars, the byproduct of the Federal Reserve’s efforts to kickstart the economy through “quantitative easing”. The Fed has bought government and mortgage bonds to push their prices up and yields down. It pays for them by creating money, which it deposits in the reserve accounts of banks at the Fed. Since late 2008, those reserves have soared from virtually nothing to $1.5 trillion.

America’s biggest banks now boast liquid assets of three to 11 times their short-term borrowings, according to Moody’s. Despite European banks’ well-publicised funding problems, they too have benefited. Lou Crandall of Wrightson ICAP, a research firm, reckons that half of those reserves have ended up with the American subsidiaries of foreign-owned banks. German, Scandinavian, Swiss and French banks all have big holdings. “We’re seeing all sorts of strains on markets but no runs on banks because they are sitting on top of huge mounds of cash,” says Mr Crandall.

This seems paradoxical. If European banks hold so many dollars in America, why is a shortage of dollars in Europe driving up LIBOR, the rate at which banks are willing to lend to one another, and prompting deleveraging and asset sales? One reason is that the banks most desperate for dollars are not the ones with big American subsidiaries. Another is that even as European banks deleverage, they are trying to build up their liquidity buffers. And reserves are an attractive vehicle for that: they are one of the world’s few remaining risk-free assets, and at 0.25%, they pay more than Treasury bills.

Finally, some banks are clearly liquidating reserves as their private funding dries up. Mr Crandall reckons the reserves of five French banks fell by 22% between June and September, to a still generous $74 billion. This has helped to cushion America from the ill effects of deleveraging at European banks. Nomura notes that European banks’ American subsidiaries have begun to shrink their securities holdings but, so far, not their loan books. Nomura figures loans will soon follow, but American banks will benefit as they fill the void.

While America has largely escaped spillover from Europe’s banking squeeze so far, the shortage of dollars in Europe remains a problem. To relieve that pressure, the Fed lends dollars to the European Central Bank via a “swap” line, which the ECB then lends to its banks, for up to three months. Demand, so far, has been low, because of the stigma for any bank that uses the system, and the cost: 100 basis points more than a benchmark overnight rate.

On November 30th the Fed, ECB and other central banks sought to rectify this by lowering the spread to 50 basis points. Stockmarkets soared but the euphoria may not last: illiquidity is a symptom of Europe’s crisis, not the cause. As long as sovereigns are at risk of insolvency, their banks are, too. If the euro collapses, the resulting chaos will not spare America’s economy, despite the health of its banks.

Source: http://www.economist.com/node/21541020

Rầm rĩ về dòng tiền lớn vào chứng khoán

Chưa thực sự rõ nét nhưng đã có những dấu hiệu cho thấy có một dòng tiền đang chảy vào TTCK. Nếu có, đây sẽ lực chốt đáy lớn, đỡ chứng khoán đi lên.

Đại gia ngàn tỷ

Trong tuần qua, một thông tin thu hút sự quan tâm khá lớn trên TTCK là việc CTCK Phương Đông (ORS) bất ngờ tuyên bố rút niêm yết khỏi sàn chứng khoán Hà Nội. Sự kiện này đã ngay lập tức khiến cổ phiếu ORS lao dốc với dư bán sàn tới hàng triệu cổ phiếu liên tục trong vài phiên vừa qua. Tuy nhiên, thông tin này chủ yếu chỉ ảnh hưởng tới cổ đông và giá cổ phiếu của công ty này.

Điều mà các nhà đầu tư quan tâm hơn là giải trình về "cục tiền" bí mật hơn 1.000 tỷ đồng bất ngờ xuất hiện trong báo cáo tài chính quý III/2011 của ORS.

Cụ thể, trong báo cáo quý III và 9 tháng đầu năm 2011 của ORS, số dư tiền và các khoản tương đương tiền cuối quý III của ORS đạt 1.092 tỷ đồng, tăng đột biến so với mức 33,37 tỷ đồng số dư đầu năm. Số dư tiền này chủ yếu có được trong quý III vì dư tiền cuối quý 2 chỉ đạt gần 120 tỷ đồng.

Trên bút toán phải trả giao dịch chứng khoán cũng thể hiện khoản ''Phải trả giao dịch chứng khoán'' đột biến 1.060 tỷ đồng.

Về điều này, lãnh đạo ORS cho biết, thực chất đây là tiền đặt cọc mua trái phiếu của một khách hàng ORS. Và khách hàng đó không phải là cổ đông lớn là Ngân hàng Phương Đông.

Mặc dù đã có giải thích nhưng trong giới đầu tư vẫn bàn tán xôn xao về vấn đề này, về khả năng các đại gia đang âm thầm đổ tiền vào TTCK.

Bên cạnh đó, có thể thấy, các ngân hàng thương mại cũng đã bắt đầu mở lại van tín dụng cho chứng khoán, trong đó BIDV hạ lãi suất cho vay kinh doanh chứng khoán ngắn hạn còn 19%/năm và trung hạn là 19,5%.

Trong khi đó, các quỹ đầu tư cũng bắt đầu tiến hành mua vào cổ phiếu thông qua cả hai phương thức thỏa thuận và trên sàn.

Nổi bật nhất trong tuần vừa qua, có thể kể đến là thương vụ đổi ngôi cổ đông lớn nhất tại FPT. Theo đó, Công ty Orchid Fund Private Limited vừa thực hiện mua thêm trên 2,5 triệu cổ phiếu FPT, nâng số lượng cổ phiếu sở hữu lên 17.564.000, tương đương 8,13% số cổ phiếu đang lưu hành của FPT.

Và trước đó là một loạt vụ như công ty dược phẩm lớn nhất Chile là Corporacion Farmaceutica Recalcine (CFR) đã trở thành cổ đông lớn nhất (41,88%) của công ty CP xuất nhập khẩu y tế Domesco, Quỹ Haverstock Master Fund đồng ý mua lại cổ phần không phát hành hết của THV...

Nhà đầu tư nhỏ chờ lãi suất

Trong khi các nhà đầu tư tổ chức tranh thủ lúc TTCK lao dốc để rót vốn vào một số công ty mạnh có khả năng cạnh tranh cao và tiềm năng kinh doanh tốt, thì các nhà đầu tư cá nhân trong nước cũng tranh thủ lao vào một đợt sóng mới - sóng lãi suất theo gót chân các nhà tạo lập thị trường.

Đóng cửa phiên giao dịch 5/12, cả hai sàn chứng khoán TP.HCM và Hà Nội đã có một phiên tăng điểm ấn tượng nhờ một dòng tiền lớn bất ngờ đổ vào thị trường. Cuối phiên, sàn chứng khoán TP.HCM (HOSE) có tới 220 mã tăng giá (131 mã tăng trần) trong khi chỉ có 42 mã giảm giá. Trên sàn Hà Nội, lực mua mạnh và quyết liệt kéo gần như toàn bộ nhóm cổ phiếu chứng khoán tăng trần và không còn dư bán cuối phiên. Sàn Hà Nội đóng cửa có 243 mã tăng giá (110 mã tăng trần).

Đánh giá về phiên giao dịch sáng 5/12, trên các diễn đàn đa số các nhà đầu tư đều cho rằng đây là một phiên giao dịch rất tích cực và nó sẽ giúp mở ra một trang mới cho một chu kỳ hồi phục thực sự của thị trường.

Theo các nhà đầu tư này, có khá nhiều yếu tố để thị trường đi lên. Đó là kỳ vọng lãi suất sẽ sớm giảm sau chỉ đạo của Thủ tướng, kỳ vọng có gói kích thích kinh tế nói chung và giải pháp cho chứng khoán nói riêng, kỳ vọng sóng NAV cuối năm và sức cung thấp khi giá cổ phiếu ở mức quá "bèo" ...

Trên thực tế, giá của hầu hết các cổ phiếu trong tháng 11 đã rớt về mức thấp kỷ lục. Đại đa số các cổ phiếu trên 2 sàn chứng khoán đã xuống dưới mệnh giá (10.000 đồng/cp), trong đó có khoảng 50% có giá dưới 5.000 đồng/cp.

Chỉ số P/E của nhiều cổ phiếu đã xuống mức hấp dẫn, trong khi kinh tế vĩ mô đang có những dầu hiệu phục hồi và chuyển biến tích cực hơn trong những tháng cuối năm 2011, như USD tự do hạ nhiệt, thị trường vàng đang dần ổn định, xuất khẩu tăng, nhập siêu giảm, kiều hối tăng, dự trữ ngoại hối tăng, lạm phát hạ nhiệt...

Ông Trần Hoàng Ngân - thành viên HĐ Tư vấn chính sách tài chính - tiền tệ quốc gia cũng đã cho rằng, giảm lãi suất VND là hợp lý. Giảm lãi suất VND sẽ tạo nhiều thuận lợi cho nền kinh tế và cần thực hiện càng sớm càng tốt.

Trên thực tế, nếu giảm lãi suất các doanh nghiệp niêm yết sẽ được hưởng lợi khá nhiều. Cổ phiếu theo đó có thể tăng lên thành một đợt sóng.

Tuy nhiên, cũng có thể thấy dòng tiền vào chứng khoán thường là dòng tiền nóng. Nhiều người cho rằng đợt tăng này sẽ kéo dài và họ sẽ nắm chặt cổ phiếu. Nhưng cũng có không ít người đã tính chuyện bán ra để thu lợi nhuận 15-20% khi mà nhiều cổ phiếu tăng trần liên tiếp.

Dòng tiền vào ra chứng khoán là theo quy luật cung cầu. Nó có thể là đồng tiền đầu tư hoặc đầu cơ. Tuy nhiên, xét cho cùng thì đầu tư hay đầu cơ đều có ích giúp TTCK duy trì tính thanh khoản và phát triển để đóng vai trò là kênh dẫn vốn cho nền kinh tế.

Source: http://cafef.vn/2011120608457355CA31/ram-ri-ve-dong-tien-lon-vao-chung-khoan.chn

Thực hư thương vụ "bán mình" của Diana

Một buổi sáng thường nhật đầu tháng 12 tại Khu Công nghiệp Vĩnh Tuy (Hà Nội), nơi đặt tổng hành dinh của Công ty Cổ phần Diana. Không khí văn phòng, nhà xưởng vẫn sôi động. Chỉ khác là nơi đây đã xuất hiện 4 chuyên viên người Nhật chuyên trách các mảng kỹ thuật, marketing và điều hành. Với nét mặt hân hoan, họ cùng hàng trăm nhân viên người Việt bước đầu thực hiện tham vọng chiếm giữ vị trí hàng đầu trong ngành này không chỉ tại Việt Nam.

Diana ngày có Unicharm

Ba tháng trước, Công ty Cổ phần Diana đã hoàn tất việc bán lại 95% cổ phần cho Unicharm của Nhật. 128 triệu USD là mức giá được giới truyền thông trong nước phát đi, nhưng con số được The Asset, tạp chí tài chính hàng đầu châu Á, nhắc đến khi trao giải thưởng cho các thương vụ tốt nhất châu Á năm 2011, trong đó có Diana của Việt Nam, lại là 184 triệu USD.

Ông Đỗ Anh Tú, Tổng Giám đốc Diana, chỉ thận trọng nói: “Con số đó sẽ cao hơn 100 triệu USD”. Tâm lý này không quá khó hiểu khi lúc này ông đang phải chịu áp lực của cả ba vai trò: một ông chủ đã bán công ty của mình, một CEO mới cho công ty thuộc sở hữu của Nhật và một nhà kinh doanh phải bảo vệ thương hiệu đang phát triển mạnh tại đây.

Ông Tú vẫn tất bật với hàng loạt giấy tờ cần giải quyết và ra quyết định trong phòng riêng của ông tại tầng 1. Với cam kết giữ vai trò CEO cho Diana trong 2 năm nữa, ông Tú cho biết, ông vẫn chịu trách nhiệm cầm cương trong phần lớn hoạt động kinh doanh, nhưng bên cạnh ông là một người Nhật giữ vai trò COO (Giám đốc Điều hành) kiêm CFO (Giám đốc Tài chính). Những thay đổi đầu tiên được ghi nhận tại Diana chủ yếu là hệ thống tài chính đã tuân thủ theo hệ thống chuẩn của Unicharm, bên cạnh đó là những điều chỉnh trong quy trình, sản xuất, đặc biệt là R&D. Tuy nhiên, nhân sự tuyến dưới đang được giữ nguyên.

Trên lý thuyết của sáp nhập hoàn toàn, ông Tú phải hoạt động theo chiến lược mới của Unicharm, nhưng thực tế, như cách ông chia sẻ: “Unicharm đánh giá cao những thứ mà Diana đã làm được nên họ đang phát triển nó một cách rất tôn trọng. Và họ cũng hiểu rằng, sản phẩm Diana rất có giá trị về mặt thương hiệu”.

Diana là hình mẫu của công ty gia đình Việt Nam trong thời kỳ tăng trưởng và thấu hiểu được năng lực của họ. Khi được hỏi về tương lai của 5% cổ phần còn lại do ông và anh trai là Chủ tịch Công ty Diana Đỗ Minh Phú nắm giữ, ông Tú chỉ cười và không bình luận gì về khả năng chuyển nhượng cổ phần này cho Unicharm. Thay vào đó, ông bày tỏ rất rõ ràng quan điểm bán công ty của mình trong bối cảnh chưa có nhiều trường hợp tương tự tại Việt Nam.

Ông Tú nói: “Tôi thấy rằng, với những điều kiện vĩ mô ở đây, chúng tôi không dễ dàng phát triển ra toàn cầu. Nhiều người nhìn nhận chưa thật thỏa đáng về việc các công ty Việt Nam sáp nhập vào một công ty quốc tế nào đó. Quan điểm của tôi là khi một công ty lớn mạnh thì nên chăng không cần soi quá kỹ vào cơ cấu sở hữu. Huống chi, với ngành hàng tiêu dùng thì một công ty đang phát triển gia nhập một đế chế để toàn cầu hóa là chuyện bình thường. Tôi chỉ nỗ lực làm sao để khi nhắc đến Diana, người tiêu dùng hiểu ngay đó là nhãn hiệu toàn cầu có xuất xứ từ Việt Nam”.

Và sau đó, ông bộc bạch: “Chuyện bán cổ phần Diana cũng giống như một ông bố cho đứa con gái yêu quý đi lấy chồng vậy. Nói về tình cảm thì thật là tiếc nuối. Nhưng nói về lý trí thì gả con đến chỗ tốt, con sẽ có cuộc đời hạnh phúc”.

Tương lai của Diana như thế nào vẫn sẽ tiếp tục là câu hỏi bí ẩn đối với những ai không đứng trong cuộc. Ông Tú từ chối chia sẻ chiến lược của Diana trong thời gian tới nhưng ông cũng bác bỏ tin đồn cho rằng, Unicharm sẽ bỏ nhãn hàng Sofy của họ để tránh cạnh tranh trực tiếp với Diana. “Tôi sẽ phải nỗ lực để đẩy Sofy phát triển bên cạnh Diana cùng những thương hiệu khác”, ông nói.

Không chỉ nhợt nhạt như những lời tán dương qua lại giữa các đối tác được đưa ra đại chúng, người mua Unicharm và kẻ bán Diana hiểu rất rõ nước cờ của mình.

Là doanh nghiệp hàng đầu của Nhật, Unicharm rõ ràng được hưởng lợi từ lãi suất vay rất thấp từ quốc gia của họ, cộng với giá trị đồng yen đang tăng cao. Và quan trọng là sau nhiều năm kinh doanh tại Việt Nam, từ năm 2007, sản phẩm ở phân khúc cao của Unicharm là băng vệ sinh Sofy và tã giấy Mamy Poko chưa thể phát triển mạnh và đạt thị phần như mong đợi (thị phần nhỏ đến mức không thể thống kê được). Unicharm lại đang cần bàn đạp để chinh phục châu Á, đặc biệt là miền Nam Trung Quốc. Vì thế, Việt Nam là một lựa chọn tốt để trở thành trung tâm xuất khẩu qua Trung Quốc và cả Đông Nam Á.

Trong khi đó, là doanh nghiệp Việt Nam, Diana đang chịu áp lực từ điều kiện kinh tế vĩ mô cho sự tăng trưởng cả ở nội địa và ra nước ngoài. Đó là lãi suất vay USD đến 7% và tiền đồng đến xấp xỉ 20%, cộng thêm đồng nội tệ giảm giá. Chi phí vốn trở nên đắt đỏ và tác động đến ngay cả những công ty dẫn đầu ngành như Diana.

Trong nước đã khó, mà ra nước ngoài thì càng khó khăn. Diana muốn tăng trưởng bền vững và tăng cường năng lực cạnh tranh xuất khẩu trong dài hạn thì phải chọn 1 trong 3 con đường: hoặc tiếp tục tự thân vận động bằng các nguồn vốn vay ngân hàng, hoặc phát hành cổ phiếu ra công chúng, hoặc sáp nhập với một đối tác chiến lược mạnh. Và Unicharm là lựa chọn cuối cùng để tối đa hóa giá trị nguồn vốn, cũng như tận dụng các thị trường mạnh mà công ty Nhật này có được, chẳng hạn Thái Lan, nơi mà Unicharm chiếm được hơn 50% thị phần.

Hai giá trị lớn của Diana

Trở lại câu chuyện thương vụ, không ít người sẽ tự hỏi làm sao Diana có thể đạt được giá trị thương vụ tốt như vậy? Câu trả lời không thể thiếu đáp số “nhà tư vấn”.

Nếu chỉ xét các thông số tài chính là tổng tài sản khoảng 1.425 tỉ đồng, doanh thu 1.020 tỉ đồng năm 2010 và tăng trưởng trung bình 30%/năm của Diana, thì không thể làm nên thành công của thương vụ. Ông Phạm Ngọc Quỳnh, Giám đốc khối Dịch vụ Ngân hàng Đầu tư, Công ty Chứng khoán Thiên Việt (TVS), nhà tư vấn cho bên bán, ví von: “Diana không vội vàng gì trong chuyện bán công ty của họ cả. Họ như thể một cô gái đẹp đỏng đảnh trước vài anh chàng đẹp trai lắm tiền vây quanh”. Trên thực tế, tự thân Diana vẫn đạt tăng trưởng hơn 45% như trong năm 2011, so với tăng trưởng bình quân 30% các năm trước của công ty này và mức trung bình khoảng 20% của ngành hàng tiêu dùng.

Khi hỏi liệu TVS có “make-up” Diana để nó trở nên hấp dẫn hơn đối với Unicharm hay không thì ông Quỳnh chia sẻ: “Theo tôi, nhà tư vấn chỉ có thể giải mã hết những giá trị của bên bán chứ không thể make-up để bên bán trở nên hấp dẫn đối với bên mua”.

Hai giá trị cơ bản mà một công ty Việt Nam như Diana được “giải mã” để hấp dẫn nhà đầu tư nước ngoài chính là vị thế thương hiệu và hệ thống phân phối. Đây cũng chính là giá trị mà 2 anh em Đỗ Minh Phú, Đỗ Anh Tú đã nỗ lực xây dựng trong gần 15 năm.

Nói về thương hiệu, với câu khẩu hiệu “Là con gái thật tuyệt”, thương hiệu Diana đã chạy đua cùng đối thủ của nó, Kotex (thuộc Công ty Kimberly-Clark) với các tương quan sản phẩm trong mọi phân khúc thị trường, mọi nhu cầu từ phổ dụng đến ngách (Diana M, Diana siêu thấm, Diana Soft, Diana 4Teen, Diana Libera “đấu” Kotex White Pro, Kotex Softina, Kotex Style, Kotex Freedom) và ngân sách tiếp thị từ 9-13% doanh thu chi mạnh cho các đại lý quảng cáo chuyên nghiệp là Publicis và Bates. Việc gia tăng hình ảnh thương hiệu trong cuộc chơi “marketing bom tấn” của Diana trở nên “nặng cân” hơn với sự góp mặt của Goldman Sachs, một định chế tài chính hàng đầu nước Mỹ.

Để có được giá trị thương hiệu như vậy, từ khi thành lập năm 1997, chiến lược của ông Phú và ông Tú là đầu tư rất lớn vào công nghệ sản xuất, lấy băng vệ sinh Diana làm sản phẩm chủ lực và đa dạng hóa nó thành hàng loạt những sản phẩm phục vụ đủ mọi phân khúc cao, trung, thấp và các nhóm sản phẩm chuyên dụng khác, như băng vệ sinh dùng hằng ngày và đêm. Để tăng doanh thu, Diana cũng mở rộng ngành hàng bằng cách phát triển thêm sản phẩm tã cho trẻ sơ sinh Bobby và tã cho người lớn Caryn. Một năm qua, tăng trưởng của Diana tiếp tục được cộng hưởng khi công ty này mở rộng sang lĩnh vực giấy tissue với thương hiệu Emos, bước đầu “lấn sân” ngành giấy vốn đã có rất nhiều tên tuổi lớn.

Ông Tú chia sẻ chiến lược: “Phát triển nhãn hàng giống như vòng xoay trôn ốc. Có những giai đoạn nhà kinh doanh phải đưa ra nhiều dòng sản phẩm khác nhau phục vụ từng phân khúc hẹp (thị trường ngách). Đến một lúc nào đó, số lượng sản phẩm sẽ nhiều đến mức người tiêu dùng bối rối thì nhiệm vụ của nhà kinh doanh là gom chúng thành từng nhóm một. Như thế, sản phẩm luôn được mở rộng, rồi gom vào và ngược lại”.

Trong khi đó, kênh phân phối được tổ chức theo mô hình chuyên nghiệp của các công ty đa quốc gia đã giúp Diana vươn rộng trên toàn Việt Nam với hơn 30.000 cửa hàng, siêu thị, chiếm 40% thị phần băng vệ sinh và 30% thị phần tã giấy. Ở miền Bắc, Diana dẫn đầu thị trường, tiếp đến là Kotex của Kimberly-Clark và ngược lại ở miền Nam.

Dĩ nhiên, bên cạnh 2 giá trị cốt lõi này, Unicharm, một công ty mang văn hóa Nhật không thể bỏ qua việc tìm hiểu năng lực của đối tác: ông Đỗ Minh Phú, một doanh nhân giàu có trong ngành kim hoàn và ông Tú, một tiến sĩ về năng lượng nhưng lại rất nhạy trong kinh doanh các sản phẩm cho nữ giới.

Giá cả và chuyện của nhà tư vấn

Việc định vị giá trị Diana trong mắt Unicharm không chỉ là phần cốt lõi và là khó khăn đầu tiên trong thương vụ dành cho 2 nhà tư vấn Morgan Stanley của bên bán và TVS của bên mua. “Còn có 2 thứ khác không kém phần quan trọng và đòi hỏi không ít nỗ lực của chúng tôi là thương thảo giá cả và giải quyết các rủi ro có thể làm thương vụ thất bại”, ông Quỳnh chia sẻ.

Những mắc mứu về giá cả của một thương vụ bao giờ cũng xoay quanh một bài toán: người bán bán cao, người mua mua thấp. Đại diện 4 bên trong thương vụ đều từ chối trả lời về chênh lệch giữa mức giá đề nghị ban đầu của mỗi bên và mức giá cuối cùng của hợp đồng mua bán nhưng ông Quỳnh, TVS chia sẻ: “Với nỗ lực của tất cả các bên, giá cuối cùng là tốt nhất cho tất cả các bên. Bên bán hiểu rằng giá cuối cùng đã là giá “đỉnh”, còn bên mua cũng biết chắc không thể có giá thấp hơn”.

Nhìn chung nhà tư vấn phải dành khoảng 70% nỗ lực để đàm phán về giá, 30% còn lại để giải quyết các vấn đề liên quan đến pháp lý và các điều kiện thương mại khác, ông Quỳnh chia sẻ thêm. Ông cũng không quên nhấn mạnh vai trò của các nhà tư vấn trong việc giải quyết các rủi ro thường thấy ở thương vụ. Tuy nhiên, ông không đi vào trường hợp cụ thể trong thương vụ Diana mà đưa ra các ví dụ mang tính khái quát hơn.

Rủi ro thứ nhất là doanh nghiệp bên bán có thể bị “bẫy” trong lúc thương thảo giá. Chẳng hạn, bên mua trả 10 đồng trong trường hợp bên bán phải đạt được một số kỳ vọng trong tương lai. Nếu không làm được, bên mua có quyền “điều chỉnh” giá. “Với những doanh nghiệp chưa có kinh nghiệm trong mua bán mà tự thực hiện thương vụ, rủi ro trong việc đánh giá không đầy đủ ảnh hưởng của các điều kiện đi kèm với giá hoàn toàn có thể xảy đến”, ông Quỳnh nói.

Rủi ro thứ hai liên quan đến pháp lý. Ông chia sẻ: “Với một thương vụ, đôi khi mọi thứ tưởng chừng như xong, nhưng bên mua yêu cầu chỉ thanh toán tiền sau khi bên bán đã thực hiện xong việc thay đổi đăng ký kinh doanh, ghi tên bên mua cùng với tỉ lệ sở hữu trên giấy đăng ký kinh doanh. Rủi ro cho bên bán khi thực hiện yêu cầu này là rõ ràng và khó chấp nhận nhưng nếu không tìm ra giải pháp coi như thương vụ tan nát. Một ví dụ khác, sau khi việc đàm phán tưởng chừng đã xong xuôi, luật sư bên mua yêu cầu bên bán phải có giấy chứng nhận sở hữu nhà xưởng trước khi thanh toán tiền. Yêu cầu của luật sư bên mua là có cơ sở pháp lý và đúng pháp luật, nhưng nhiều người biết rằng xin được giấy chứng nhận sở hữu nhà xưởng (không phải giấy chứng nhận quyền sử dụng đất) khó như… đi lên trời và không tiên lượng được thời gian. Nếu không tìm được giải pháp để giải quyết vấn đề này thì thương vụ cũng hỏng”.

Ở một thị trường mới nổi và mảng tư vấn M&A (một dạng nghiệp vụ của ngân hàng đầu tư) còn chập chững thì kết quả của thương vụ Unicharm - Diana mang ý nghĩa quan trọng như tinh thần của giải thưởng “Những thương vụ tốt nhất châu Á”. Nhưng quan trọng hơn, thương vụ này đang góp phần thay đổi suy nghĩ về chuyện mua bán doanh nghiệp, không hẳn là yếu mới bán, cũng như cho thấy kết quả của sự nỗ lực xây dựng giá trị doanh nghiệp của các doanh nhân Việt Nam để tham gia vào quá trình toàn cầu hóa một cách tự tin nhất.

Source: http://biz.cafef.vn/20111207013926979CA47/thuc-hu-thuong-vu-ban-minh-cua-diana.chn

Làn sóng mất thanh khoản đang lan rộng

Việc mất khả năng thanh toán được dự báo là có thể lan rộng và trở thành làn sóng đối với các công ty chứng khoán, khi họ liên tiếp lỗ và vốn chủ sở hữu cũng không còn nhiều.
Đầu tháng 9.2011, một số nhà đầu tư tìm cách chạy khỏi Công ty Chứng khoán SME (SME) vì cho rằng đơn vị này không thể đáp ứng các giao dịch rút, chuyển tiền của họ. Sau đó, SME bị Trung tâm Lưu ký Chứng khoán (VSD) đình chỉ hoạt động lưu ký 1 tháng (3.11-3.12.2011).

Mới đây, ngày 22.11, Công ty Chứng khoán Tràng An (TAS) cũng bị VSD cảnh cáo vì mất khả năng thanh toán cho các giao dịch chứng khoán. TAS không còn khả năng thanh toán trong các giao dịch mua bán với nhà đầu tư, đồng thời nợ Quỹ Hỗ trợ Thanh toán của VSD hơn 7 tỉ đồng.

Theo nguyên tắc, sau khi cân bằng lượng tiền nhà đầu tư mua và bán, nếu thiếu thì công ty chứng khoán phải xuất tiền để bù vào cho VSD. Trong trường hợp này, TAS bắt buộc phải bù thêm tiền cho VSD. Tuy nhiên, TAS tạm thời phải nhờ đến Quỹ Hỗ trợ Thanh toán của VSD để không phải hủy các giao dịch của nhà đầu tư như trường hợp của SME.

Khác với SME, Tổng Giám đốc TAS là ông Lê Hồ Khôi đã thừa nhận rằng, Công ty mất khả năng thanh toán vì không quản lý chặt khâu chuyển tiền của nhà đầu tư.

Nguyên nhân mất thanh khoản

Có nhiều lý do để một công ty chứng khoán rơi vào trường hợp mất thanh khoản. Với trường hợp của TAS, nhà đầu tư sẽ thấy có thể vì 2 lý do.

Thứ nhất, khách hàng quan trọng (dân trong nghề hay gọi là khách VIP) trước nay vốn được ưu ái mua trước chuyển tiền sau. Tuy nhiên, khi thị trường giảm mạnh, nhà đầu tư VIP không có tiền nộp nên bỏ của chạy lấy người. Nhiều giao dịch VIP như thế khiến công ty không kịp bù tiền dẫn đến mất thanh khoản.

Thứ hai, công ty chứng khoán thực hiện cho vay ký quỹ (margin) với tỉ lệ nhất định. Nhà đầu tư thấy giá cổ phiếu thấp và tiến hành bắt đáy. Sau đó giá cổ phiếu lại tiếp tục giảm buộc nhà đầu tư phải nộp thêm tiền vào tài khoản. Nếu nhà đầu tư không còn tiền hoặc không muốn nộp thì công ty chứng khoán sẽ ôm trái đắng.

Dù có bán ra cổ phiếu để thu tiền về cũng không đủ vốn vì giá cổ phiếu xuống thấp, chưa kể không thu được cả phần lãi vay của nhà đầu tư cho khoản vay ký quỹ này. Những giao dịch kiểu này khiến họ dần hao hụt tiền mặt, nhất là với những công ty chứng khoán có nguồn vốn hạn hẹp.

Một lý do nữa là do thiếu vốn, không ít công ty chứng khoán phải xoay xở bằng nhiều cách để đáp ứng tiền mặt cho nhà đầu tư mua cổ phiếu. Chẳng hạn, khi thực hiện các hợp đồng margin, họ phải kết hợp với ngân hàng để bù vào phần vốn cho nhà đầu tư vay ký quỹ với tính toán rằng, lãi suất cho nhà đầu tư vay cao hơn lãi suất ngân hàng. Tuy nhiên, lúc nhà đầu tư bỏ chạy thì chính công ty chứng khoán phải trả lãi cho ngân hàng.

Theo phần thuyết minh báo cáo tài chính của SME, các khoản phải trả đã tăng gấp đôi sau 6 tháng (tính đến 30.6.2011), lên hơn 600 tỉ đồng, trong đó phần nhiều là nợ ngân hàng.

Bên cạnh đó, một số công ty chứng khoán đã dùng những tài khoản ít giao dịch để bù đắp cho các giao dịch hiện thời. Đến khi những tài khoản này giao dịch trở lại hoặc muốn rút tiền, công ty lâm vào cảnh mất khả năng thanh toán. “Rõ ràng, vấn đề quản lý tách bạch tài khoản của nhà đầu tư và công ty chứng khoán chưa được quản lý tốt, xa hơn nữa là vấn đề quản trị rủi ro chưa được quan tâm đúng mức”, chuyên gia tài chính Phạm Thứ Triệu cho biết.

Đối với các tổ chức tài chính, lĩnh vực kinh doanh luôn được đẩy mạnh tối đa khi thị trường đang tốt. Thế nhưng khi thị trường xấu và kéo dài như thời gian qua, các khoản nợ quá hạn khó có khả năng thu hồi lại trở thành rủi ro lớn cho chính họ. Theo ông Phan Dũng Khánh, Trưởng Phòng Phân tích và Tư vấn Đầu tư Công ty Chứng khoán Kim Eng Việt Nam, ngay cả những công ty chứng khoán lớn cũng đang gặp khó khăn với các khoản tiền lớn cho khách hàng của mình vay.

Bởi vậy, hệ lụy của việc này thể hiện trước tiên ở các khoản phải thu trong báo cáo tài chính, mặc dù có thể được đưa vào nhiều mục khác nhau để giấu đi. Chẳng hạn, tính đến cuối quý III/2011, trong 338 tỉ đồng khoản phải thu ngắn hạn của Công ty Chứng khoán Sacombank (SBS) có tới 283 tỉ đồng là các khoản phải thu khác. Con số này ở Công ty Chứng khoán Sài Gòn (SSI) là 325 tỉ đồng (trong tổng số 443 tỉ đồng), ở Công ty Chứng khoán Kim Long (KLS) là 364 tỉ đồng (trong tổng số 377 tỉ đồng).

Ai tiếp bước SME và TAS?

Theo ông Triệu, từ giờ đến cuối năm sẽ có không ít công ty chứng khoán có vốn thấp như SME hay TAS lâm vào cảnh khó khăn, đầu tiên là mất khả năng thanh toán.

“Việc mất khả năng thanh toán trở thành làn sóng đang lan rộng là điều có thể dự báo được, khi họ liên tiếp lỗ và vốn chủ sở hữu cũng không còn nhiều”, ông nói. Theo ông, các công ty chứng khoán có vốn lớn tạm thời có thể cầm cự được.

Ông Triệu cũng dự báo, trong tổng số các công ty chứng khoán hiện nay, đến năm 2012 sẽ chỉ còn khoảng 1/3 tồn tại, khi mà các quy định quản lý công ty chứng khoán ngày càng chặt chẽ. Các công ty sẽ phải tính đến chuyện sáp nhập hoặc giải thể.

Tuy nhiên, khả năng sáp nhập hoặc mua lại là rất khó. Bởi hiện nay, công ty chứng khoán nhỏ tồn tại nhiều vấn đề như cho vay margin quá tay, tự doanh lỗ nặng mà phần nhiều là những cổ phiếu OTC (cổ phiếu trên thị trường phi tập trung) và tài chính không minh bạch.

Bên cạnh đó, tài sản cố định của công ty chứng khoán chẳng đáng là bao (ngay cả tài sản cố định của công ty chứng khoán lớn như SSI cũng chưa tới 170 tỉ đồng). Với tài sản không đáng kể và không có tiềm năng rõ nét thì tìm được người mua là khá khó khăn.

Nếu công ty chứng khoán chịu quan tâm phát triển mảng quản trị rủi ro cho chính đơn vị mình sớm hơn, thì khi thị trường khó khăn kéo dài cũng không đến nỗi khiến nhiều công ty phải điêu đứng như hôm nay.

Source: http://cafef.vn/20111207015938535CA31/lan-song-mat-thanh-khoan-dang-lan-rong.chn

Monday, December 5, 2011

Bank funding: The dash for cash

USUALLY it is banks that put customers under a microscope before lending them a penny. But in Europe banks are the ones now facing scrutiny before investors, companies and savers will lend them any cash. Faced with an investor strike, banks are putting a halt to new loans and selling or pawning all they can. Unless the investor strike lifts soon, Europe risks a credit crunch. At worst, there may even be bank runs and failures.

In one sense, a slow bank run is already taking place in the market for bank bonds, which in happier times provide the long-term and stable funding that allows bank regulators to sleep peacefully at night. Since July these markets have frozen up almost completely for European banks. Bond issuance has plunged (see chart) and has shifted towards secured bonds, which are backed by assets that investors can grab if the bank defaults.

David Lyon of Barclays Capital, an investment bank, reckons that just €17 billion ($24 billion) in unsecured European bank bonds have been sold since the end of June, compared with €120 billion in the same period a year earlier. “In the context of the requirement, this is a paltry amount of funding,” he says.

The run on European bank-funding markets in some respects mirrors the one taking place in some government-bond markets. This is to be expected given the links between banks and governments. During the 2008 crisis, governments propped up their banks. Now, governments are leaning on banks to keep buying their bonds. As a result even the strongest banks from peripheral euro-area countries such as Spain or Italy (where yields on an auction of three-year government bonds surged to an unsustainable 7.9% on November 29th) are finding it hard to borrow from investors.

Yet the bond-buyers’ strike afflicting banks is more worrying than the sovereign one. No banks are regarded as havens in the way that British and German government bonds provide a refuge for investors. Even strong banks in “core” euro-area countries are being frozen out of markets.

A second vital source of funding is borrowing through short-term interbank markets or tapping money markets. Both of these are also drying up. American money-market funds, which were a big source of dollars for the European banking system, have reduced loans by more than 40% over the past six months.

Banks are reluctant to lend to one another except for the shortest possible time, usually overnight. “Every night for the past few months [chief financial officers of big banks] have been getting reports saying they are short of a few billion,” says one banker. “They take the phones and start calling all the other banks to ask if they can borrow €100m here and some there.”

For now, this is keeping the system ticking over, partly because a bank lending money overnight knows it may have to ask for the favour to be returned next week. Euro-area central banks are also leaning heavily on their biggest banks to keep supporting the smallest with interbank loans.

An area of particular vulnerability, the “nightmare scenario” in the words of one banker, is that the trickle of deposits leaking from banks in peripheral countries turns into a full-flood bank run. The risk that savers will lose faith in banks seems remote for now. Yet it is not unthinkable. Greek depositors have been shifting their money for the past year. Savers in Italy and Spain now appear to be starting to do the same. And large corporations, which are able to shift deposits easily, are seeking relative safety, either with large banks in core countries or further afield.

Tighten belts and brace yourself

Max Warburton, an analyst at BernsteinResearch, notes that German carmakers are now buying German government bunds or are quietly moving their money directly to the European Central Bank (many of them already have banking licences because they provide car loans). “We don’t believe they are at the stage of buying gold…but perhaps it’s not far off,” he wrote in a recent report.

Banks are responding by desperately hoarding the cash they have, selling assets and slowing new lending. The most recent survey of credit conditions in the euro area shows a sharp tightening in September. The effects are being felt far more widely than in the euro area. In central and eastern Europe borrowers fret about regulatory changes that are encouraging banks in Sweden and Austria to cut their cross-border exposures. In Asia, too, the withdrawal of European banks is likely to drive up borrowing costs and restrict the availability of credit, according to analysts at Morgan Stanley, an investment bank.

Yet unless funding markets reopen, even aggressive deleveraging by banks will probably not allow them to shrink their balance sheets quickly enough.

This suggests a need for more action by central banks. On November 30th a group of central banks introduced new measures to ease a shortage of dollars in the banking system (see article). That will ease the pressure, but banks also need help raising longer-term debt. The ECB currently offers one-year loans, but these give little comfort to banks, which generally lend to their clients for longer periods and are reluctant to write new loans unless they can find matching funding. Another option could be for governments to guarantee bank debt, but strained national accounts probably rule this out.

Inaction could be disastrous. The longer banks are unable to raise funding, the greater the chance that one may fail. As one banker ominously puts it: “you are getting further along the train tracks towards the buffers.”

Source: http://www.economist.com/node/21541019